Finans Sözlüğü

A Grubu Hisse Seneti : Hisse senedi çesitlerinden birisidir. Sirketin ilk kurucularindan sonra sirket ortagi olanlardan farkli ek imtiyazlar saglamak için düzenlenmektedirler.Bu imtiyazlar genel olarak kara istirak ve oy kullanimi ile ilgili haklardir.

A Tipi Yatirim Fonu / Ortakligi : Fon içtüzüklerinde/esas sözlesmelerinde asgari sinirlari belirtilmek kaydiyla,portföy degerinin en az %25’ini devamli olarak mevzuata göre özellestirme kapsamina alinan kamu iktisadi tesebbüsleri dahil Türkiye de kurulmus ortakliklarin hisse senetlerine yatirmis fonlar/ortakliklar A tipi fon/ortaklik olarak adlandirilir.

Acenta : Acentalik sözlesmesi çerçevesinde,faaliyet gösterdikleri mahalde,sadece sermaye piyasasi araçlarina iliskin alim ve satim emirlerinin araci kuruma iletilmesine ve gerçeklesen emirlerin tasfiyesine aracilik eden gerçek kisi veya ticaret sirketleridir.

Açiga Satis : Sahip olunmayan menkul kiymetlerin ödünç alinmak sureti ile satilmasidir.

Açik Artirma : Herhangi bir malin önceden ilan edilen yer ve zamanda alicilarin önünde en yüksek fiyati veren aliciya satilmasi esasina dayanan bir satis yöntemidir.

Açik Bono : Miktari belirtilmeden imzalanan bonolardir.Bu tip bonolar asiri derece güvene dayanan borçlanma araçlaridir.

Açik Ciro : Çek gibi ticari senetlerin tahsil edecek olan kisinin adi yazilmadan sadece arkalarina imza atilarak devredilmesi islemine denir.

Açik Ekonomi : Dis ticaret rejimleri liberal olan ekonomilere açik ekonomi adi verilir.

Açik Emir : Yatirimcinin verdigi emirde eger emrin geçerlilik süresi yoksa bu emre açik emir denir.

Açik Ihale : Devlet bütçesinden bir is almak veya herhangi bir kamu mal ve hizmeti elde etmek isteyenlerin tamaminin yarismaya katilmalarini saglayan bir ihale yöntemidir.

Adi Hisse Senetleri : Özel birtakim üstünlükleri ve haklari saglamayan hisse senetleridir.

Agirlikli Ortalama Fiyat : Bir sonraki seansa ait baz fiyatin hesaplanmasina esas teskil eden hisse senedinin miktar agirlikli ve küsüratsiz fiyatidir.

Aktif Karlilik Orani : Aktiflerde yapilan yatirimin net karliligini göstermektedir. Bu oranin yüksek olmasi sirketler için iyidir. Fakat sirketlerin aktif karlilik orani kadar yapilan yatirimlarin finansmanindan öz kaynak ya da yabanci kaynak kullanildigi da önemlidir. Bu oran asagidaki formülle hesaplanir.

Aktifler : Bir sirketin sahip oldugu bütün varliklari ifade eder. Bilançolardaki aktifler tablosu de bu varliklarin parasal degerini gösterir ve bu tabloda sirketin mevcut degerlerinin yani sira , alacaklari ve varsa zararlari bulunur. Bilançolarda aktifler iki ana kalemden olusur: Dönen Varliklar ve Duran Varliklar.

Alacak Devir Hizi : Sirketin satislardan dogan alacaklarini tahsil ettigi hizi gösterir. Genelde devir hizinin yüksek olmasi ve artmasi iyi bir gösterge olarak yorumlanabilir. Su sekilde hesaplanir: Net Satislar / Kisa Vadeli Ticari Alacaklar.

Alim Satima Aracilik : Daha önce ihraç edilmis sermaye piyasasi araçlarinin aracilik sifatiyla ve ticari amaçla alim satimi ifade eder.

Altin ve Kiymetli Madenler Fonu : Portföyünün en az %51’ini altin ve diger kiymetli madenlerin olusturdugu fonlardir.

AMORTISMAN : Bir sirketteki makina, tesis, tesisat gibi tasinir ve tanismaz mallarin degerinde bellirli bir zaman sonra meydana gelecek degisime (düsüs) amortisman denir. Sirketler amortismani ürünlerinin maliyetlerinin üzerine ekleyerek ya da ilgili yilin giderleri arasina koyarak realize eder.

Anonim Sirket : Bir ünvana sahip,en az 5 ortakça,ana sözlesmesinde yazili konularda faaliyette bulunmak üzere,asgari 5 milyar TL. sermaye ile kurulmus olan ve esas sermayesi muayyen (belli) paylara bölünmüs olan sermaye sirketleridir.

Apel : Pay bedelinin taksitle ödenmesinin söz konusu oldugu durumlarda,ortaklik yönetim kurulu tarafindan ortaklara yapilan çagriya denir.

Araci Kurulus : Sermaye piyasasi faaliyetlerinde bulunmak üzere Sermaye Piyasasi Kurulu’nca yetkili kilinmis bankalar ve araci kurumlardir.

Araci Kurum : Sermaye piyasasi faaliyetlerinde bulunmak üzere Sermaye Piyasasi Kurulu tarafindan aracilik yetkisi verilmis anonim ortaklaridir.

Aracilik : Sermaye piyasasi araçlarinin,yetkili araci kuruluslar tarafindan,kendi nam ve hesabina,baskasi nam ve hesabina,kendi namina ve baskasi hesabina alim satimdir.

Aracilik Yüklenimi : Halka arz edilecek sermaye piyasasi araçlarinin tamaminin satilacaginin araci kurulus tarafindan ihraçci sirkete taahhüt edilmesidir.Iki türlü olur:Bakiyeyi yüklenim veya tümünü yüklenim.

Arbitraj : Fiyat farklarindan yararlanmak amaciyla para,kiymetli maden,tahvil ve hisse senedi alip satma islemidir.

Asit Orani : Cari Oranin konsantre halidir. Dönen varliklardan daha yavas nakde çevrilebilen kalemler çikartilir ve bu sirketin nakit pozisyonuna bakilir. Nakte en hizli dönüsen kalemler ile yapilan bu likidite ölçüsü asagidaki formülle hesaplanabilir: Hazir Degerler + Menkul Degerler Cüzdani + Tic. Alacaklar + Diger Alacaklar.

Ayi Piyasasi (Bear Market) : Gelecek hakkinda karamsarligin ve fiyatlarin düsecegi beklentisinin hakim oldugu piyasalardir.Bu piyasalarda kisiler ellerindeki hisse senetlerini gelecekte daha düsük fiyattan satin alabilecekleri düsüncesi ile satarlar.